₹3,000 पगारापासून हजारो कोटींच्या कंपनीपर्यंतचा प्रवास; AI, क्लाउड आणि डेटा सेंटर क्षेत्रात नाशिकच्या ESDS ची देशभरात ओळख

नाशिक मिरर वृत्तसेवा : सागर आनप

एखाद्या मोठ्या शहरात नव्हे, तर नाशिकमधील एका छोट्याशा जागेतून सुरू झालेला व्यवसाय आज भारतीय शेअर बाजाराच्या व्यासपीठावर पोहोचला आहे. ESDS Software Solution Limited या नाशिकशी घट्ट नाळ असलेल्या तंत्रज्ञान कंपनीने ४ सप्टेंबर २०२६ रोजी शेअर बाजारात दमदार प्रवेश करत आपल्या दोन दशकांच्या प्रवासातील आणखी एक महत्त्वाचा टप्पा गाठला आहे.

कधीकाळी अत्यंत मर्यादित साधनसामग्रीतून सुरू झालेली ही कंपनी आज AI, Cloud Computing, Data Centre, Cyber Security आणि IT Infrastructure या अत्याधुनिक क्षेत्रात कार्यरत आहे. विशेष म्हणजे कंपनीने स्वतःचे AI-सक्षम क्लाउड प्लॅटफॉर्म विकसित केले असून, देशातील अनेक मोठ्या संस्था, बँका, सरकारी विभाग आणि कॉर्पोरेट कंपन्यांना डिजिटल पायाभूत सुविधा पुरवण्याचे काम ESDS करते.

₹429 च्या IPO पासून ₹757 च्या लिस्टिंगपर्यंत

ESDS च्या IPO ची इश्यू किंमत ₹429 प्रति शेअर निश्चित करण्यात आली होती. मात्र शेअर बाजारात लिस्ट होताच गुंतवणूकदारांना मोठा फायदा झाला.

कंपनीचा शेअर NSE वर ₹757, तर BSE वर ₹746.30 या दराने सूचीबद्ध झाला. म्हणजे NSE वर IPO किमतीच्या तुलनेत तब्बल ७६ टक्क्यांहून अधिक प्रीमियम मिळाला.

कंपनीच्या IPO ला गुंतवणूकदारांकडूनही प्रचंड प्रतिसाद मिळाला. IPO तब्बल 142.88 पट सबस्क्राइब झाला. त्यामुळे लिस्टिंगपूर्वीच ESDS बद्दल गुंतवणूकदारांमध्ये मोठी उत्सुकता निर्माण झाली होती.

नाशिकमधून डेटा सेंटरच्या व्यवसायाला सुरुवात

ESDS च्या यशोगाथेतील सर्वात महत्त्वाचा भाग म्हणजे कंपनीची नाशिकमधून झालेली सुरुवात.

आज भारतातील IT क्षेत्राचा विचार केला तर बंगळुरू, हैदराबाद, पुणे, मुंबई, गुरुग्राम यांसारखी शहरे प्रामुख्याने समोर येतात. मात्र ESDS ने नाशिकमधूनच आपला पाया मजबूत केला.

कंपनीने डेटा सेंटर आणि IT इन्फ्रास्ट्रक्चरच्या क्षेत्रात काम सुरू केले आणि त्यानंतर हळूहळू देशातील इतर महत्त्वाच्या शहरांमध्ये विस्तार केला.

आज ESDS कडे नाशिक, नवी मुंबई, बंगळुरू, मोहाली आणि नोएडा या शहरांमध्ये Tier-III डेटा सेंटर सुविधा आहेत. भविष्यात कोलकाता आणि साहिबाबाद येथेही विस्तार करण्याची योजना कंपनीने मांडली आहे.

ESDS नेमके काय काम करते?

ESDS ही केवळ डेटा सेंटर चालवणारी कंपनी नाही. डिजिटल जगाच्या मागे आवश्यक असलेली पायाभूत सुविधा उपलब्ध करून देणे हा कंपनीच्या व्यवसायाचा महत्त्वाचा भाग आहे.

सोप्या भाषेत सांगायचे झाल्यास, एखाद्या बँकेची वेबसाइट, मोबाईल ॲप, डिजिटल व्यवहाराची यंत्रणा किंवा एखाद्या सरकारी विभागाची ऑनलाइन सेवा सुरळीतपणे चालण्यासाठी मोठ्या प्रमाणावर सर्व्हर, स्टोरेज, नेटवर्क, सुरक्षा आणि क्लाउड कम्प्युटिंगची आवश्यकता असते.

याच प्रकारची डिजिटल पायाभूत सुविधा ESDS उपलब्ध करून देते.

कंपनीच्या सेवांमध्ये—

Cloud Computing

Data Centre

Colocation

Managed IT Services

Cyber Security

Disaster Recovery

Data Storage

AI Infrastructure

GPU Computing

यांसारख्या विविध सेवांचा समावेश होतो.

बँका आणि सरकारी विभागांपासून मोठ्या कंपन्यांपर्यंत ग्राहक

ESDS च्या सेवांचा वापर केवळ छोट्या कंपन्यांकडून होत नाही. कंपनी Banking, Financial Services and Insurance (BFSI) क्षेत्राबरोबरच सरकारी विभाग, PSU, मोठ्या कॉर्पोरेट कंपन्या आणि विविध Enterprise ग्राहकांसाठी डिजिटल पायाभूत सुविधा उपलब्ध करून देते.

आजच्या काळात बँकिंग आणि सरकारी सेवांमध्ये डेटा सुरक्षित ठेवणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. त्यामुळे अशा संस्थांसाठी सुरक्षित डेटा सेंटर, क्लाउड आणि सायबर सिक्युरिटी सेवा अत्यावश्यक ठरतात.

याच बाजारपेठेत ESDS ने आपले स्थान निर्माण केले आहे.

AI च्या युगात ‘SWARAJ Cloud’ ची एंट्री

Artificial Intelligence म्हणजेच AI चा वापर जगभरात वेगाने वाढत असताना ESDS नेही आपल्या व्यवसायाचा फोकस AI आणि क्लाउडच्या दिशेने वाढवला आहे.

कंपनीने ‘SWARAJ Cloud’ नावाचे AI-सक्षम क्लाउड प्लॅटफॉर्म विकसित केले आहे.

या प्लॅटफॉर्मचा उद्देश क्लाउड इन्फ्रास्ट्रक्चरचे व्यवस्थापन अधिक बुद्धिमान, सुरक्षित आणि स्वयंचलित करणे हा आहे.

AI च्या मदतीने क्लाउडचे डिझाइन, डिप्लॉयमेंट, मॉनिटरिंग, ऑप्टिमायझेशन आणि स्केलिंग यांसारख्या प्रक्रियांमध्ये ऑटोमेशन आणण्यावर कंपनीचा भर आहे.

यामुळे ESDS पारंपरिक डेटा सेंटर कंपनीपासून पुढे जात AI आणि Cloud Infrastructure कंपनी म्हणून स्वतःची ओळख मजबूत करत आहे.

सायबर सिक्युरिटीवरही मोठा भर

डिजिटल व्यवहार वाढत असताना सायबर हल्ले आणि डेटा चोरीचा धोका देखील वाढला आहे. त्यामुळे कंपन्या आणि सरकारी संस्थांसाठी डेटा सुरक्षित ठेवणे ही मोठी गरज बनली आहे.

ESDS ग्राहकांना डेटा सुरक्षा, क्लाउड सिक्युरिटी, Disaster Recovery आणि Managed IT Services यांसारख्या सेवा देते.

विशेषतः बँकिंग आणि सरकारी क्षेत्रातील संवेदनशील माहिती सुरक्षित ठेवण्यासाठी अशा पायाभूत सुविधांना मोठे महत्त्व आहे.

आर्थिक कामगिरीत मोठी वाढ

ESDS ची शेअर बाजारातील दमदार एंट्री केवळ चर्चेपुरती मर्यादित नाही. कंपनीच्या आर्थिक कामगिरीतही मागील काही वर्षांत लक्षणीय सुधारणा झाल्याचे दिसून येते.

आर्थिक वर्ष २०२६ मध्ये कंपनीचा निव्वळ नफा ₹120.82 कोटींवर पोहोचला.

कंपनीच्या ऑपरेशन्समधून मिळणारा महसूलही मोठ्या प्रमाणावर वाढला असून, उपलब्ध IPO माहितीनुसार FY26 मध्ये तो ₹472.21 कोटी होता.

याच काळात कंपनीने 2,500 पेक्षा अधिक ग्राहकांना सेवा दिली.

म्हणजेच ग्राहकांची संख्या, महसूल आणि नफा या तिन्ही पातळ्यांवर कंपनीने वाढ साधल्याचे दिसून येते.

ऑस्ट्रेलियातून मोठी आंतरराष्ट्रीय संधी

ESDS च्या भविष्यातील विस्तारासाठी आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठही महत्त्वाची ठरत आहे.

मार्च २०२६ मध्ये कंपनीने ऑस्ट्रेलियातील एका कंपनीसोबत AI Cloud Infrastructure संदर्भात मोठा करार केला.

या कराराचे संभाव्य मूल्य US$1.25 अब्ज इतके असल्याचे संबंधित माहितीत नमूद करण्यात आले आहे. कराराचा कालावधी सुरुवातीला पाच वर्षांचा असून तो आणखी दोन वर्षांनी वाढवण्याचा पर्याय असल्याचेही सांगण्यात आले आहे.

AI आणि GPU computing ची जागतिक मागणी झपाट्याने वाढत असताना हा करार ESDS साठी मोठी संधी मानला जात आहे.

₹3,000 पगारापासून सुरू झालेली प्रेरणादायी कहाणी

ESDS च्या यशामागे कंपनीचे संस्थापक पियुष सोमानी यांचा संघर्ष आणि दूरदृष्टी महत्त्वाची मानली जाते.

उपलब्ध माहितीनुसार, सुरुवातीच्या काळात त्यांनी अत्यंत मर्यादित साधनांमध्ये काम सुरू केले. नाशिकमधील एका छोट्या kindergarten room मधून काही मित्रांसोबत कंपनीच्या प्रवासाला सुरुवात झाल्याचे वृत्त आहे.

₹3,000 पगारापासून सुरू झालेला प्रवास पुढे स्वतःची कंपनी उभारण्यापर्यंत पोहोचला आणि त्यानंतर ESDS ने डेटा सेंटर आणि क्लाउड क्षेत्रात मोठी झेप घेतली.

आज हीच कंपनी भारतीय शेअर बाजारात सूचीबद्ध झाली आहे.

नाशिकच्या IT क्षेत्रासाठी मोठी संधी

ESDS चा प्रवास नाशिकसाठी अनेक कारणांनी महत्त्वाचा आहे.

नाशिकची ओळख प्रामुख्याने उद्योग, शेती, वाईन इंडस्ट्री, पर्यटन आणि धार्मिक शहर अशी केली जाते. मात्र ESDS सारख्या कंपन्यांमुळे नाशिकमध्ये IT, Cloud, AI आणि Data Centre क्षेत्रासाठीही मोठी क्षमता असल्याचे अधोरेखित झाले आहे.

मोठ्या IT कंपन्या उभारण्यासाठी केवळ मुंबई, पुणे किंवा बंगळुरूच आवश्यक नाहीत, तर योग्य तंत्रज्ञान, कौशल्य, पायाभूत सुविधा आणि उद्योजकतेच्या जोरावर नाशिकमधूनही जागतिक स्तरावरील कंपनी उभी करता येते, हे ESDS च्या प्रवासाने दाखवून दिले आहे.

पुढील लक्ष्य AI आणि जागतिक बाजारपेठ

AI चा वाढता वापर, क्लाउड कम्प्युटिंगची वाढती गरज आणि डेटा सेंटरची वाढणारी मागणी पाहता ESDS समोर मोठ्या संधी आहेत.

कंपनीने देशातील डेटा सेंटर नेटवर्क वाढवण्याबरोबरच AI Infrastructure आणि Cloud क्षेत्रात विस्तार करण्यावर भर दिला आहे.

आगामी काळात AI, GPU Computing, Cloud आणि Data Centre Infrastructure या क्षेत्रांमध्ये कंपनी किती वेगाने विस्तार करते, याकडे गुंतवणूकदार आणि IT क्षेत्राचे लक्ष राहणार आहे.

नाशिकच्या मातीतून जागतिक IT क्षेत्रापर्यंत!

एका छोट्या जागेतून सुरू झालेला व्यवसाय, मर्यादित संसाधने, काही जिद्दी लोक आणि तंत्रज्ञानावर विश्वास—या जोरावर ESDS ने आज मोठा टप्पा गाठला आहे.

नाशिकमधून सुरुवात → डेटा सेंटर → क्लाउड → AI → आंतरराष्ट्रीय करार → शेअर बाजार

हा ESDS च्या प्रवासाचा थोडक्यात आलेख आहे.

४ सप्टेंबर २०२६ रोजी झालेली दमदार शेअर बाजारातील लिस्टिंग ही या प्रवासातील आणखी एक मोठी पायरी ठरली आहे.

नाशिकच्या छोट्या खोलीतून सुरू झालेल्या या प्रवासाने आज भारतीय IT क्षेत्रात आपली स्वतंत्र ओळख निर्माण केली आहे.

ही केवळ ESDS ची यशोगाथा नाही;

ही नाशिकमधून जागतिक दर्जाची कंपनी उभी राहू शकते, याची प्रेरणादायी कहाणी आहे.